lion king

07/12/2010

Δεν αναδημοσίευσα χωρίς ειδικό λόγο σε αυτό εδώ το blog το εμπεριστατωμένο άρθρο «Απ’ τα χώματα βγαλμένοι: ένας αρχαίος σύγχρονος μύθος» του Γ. Παπαναστασίου [*]. Θεώρησα ότι το συγκεκριμένο δημοσίευμα αποτελεί κατάλληλη εισαγωγή σε αυτό που θέλω να γράψω εδώ. Θα αναφερθώ σε μια χαρακτηριστική περίπτωση συνομιλητή μου μέσω ενός forum πριν από χρόνια. Ήταν κάποιος που χρησιμοποιούσε το ψευδώνυμο lion king. Αυτός λοιπόν ήταν ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα αναγνώστη βιβλίων διαφόρων παραφιλολογικών και παραγλωσσολογικών εκδόσεων του γνωστού χώρου. Για να πάρει κανείς μια ιδέα, ας διαβάσει ένα εξαιρετικό κείμενο για «το σύνδρομο του Βασιλάκη», όπως το ορίζει ο συγγραφέας Δ. Ευαγγελίδης [**]. Είναι σαν να αναφέρεται ο Δ. Ευαγγελίδης στον δικό μου συνομιλητή.

Κάποτε λοιπόν ο lion king ρώτησε τα εξής:

«Αφού η προέλευση του αλφαβήτου είναι φοινικική, γιατί η Ελληνική θεωρείται ινδοευρωπαϊκή και όχι …σημιτοχαμιτική γλώσσα;»

«Οι Έλληνες, αφού πήραν τα γράμματα από τους Σημιτοφοίνικες…, γιατί η Φοινικική τότε συγκαταλέγεται στη σημιτο-χαμιτική οικογένεια κι όχι στην ινδοευρωπαϊκή;»

Κλασική περίπτωση σύγχυσης της γραφής με τη γλώσσα. Η ένταξη μιας γλώσσας σε αυτήν ή εκείνη τη γλωσσική οικογένεια καθορίζεται από τη γραμματικοσυντακτική της δομή. Σε θεωρητικό επίπεδο είναι δυνατόν μια γλώσσα να αποτυπωθεί με διάφορα συστήματα γραφής. Προϋπάρχει η γλώσσα ως προφορικός λόγος και έπεται η αποτύπωσή της σε κάποιο υλικό μέσω του γραπτού λόγου.

Και ο φίλος Αλέξανδρος Φατσής έγραψε εύστοχα τα εξής:

«Η παραπάνω ερώτηση δείχνει –νομίζω– ότι οι γλωσσολόγοι που συνομιλούν με τους «αρχαιολάτρες» είναι τουλάχιστον αφελείς. Έχοντας διαβάσει τέτοιες συζητήσεις, μόνο σε αυτό το συμπέρασμα μπορώ να καταλήξω. Τι προσπαθείτε, κύριοι; Να αποδείξετε σε ανθρώπους που έχουν βγάλει ήδη τα συμπεράσματά τους, μια επιστημονική θεωρία;; Για να γίνει αυτό, θα έπρεπε να κάνετε copy-paste όλη τη σχετική βιβλιογραφία. Αλλά, όπως αποδεικνύει το παραπάνω ερώτημα, και πάλι δεν θα είχε κανένα νόημα. Δεδομένου ότι οι συνομιλητές σας είναι άτομα χωρίς επαφή με το αντικείμενο, δεν μπορούν να κατανοήσουν τα επιχειρήματά σας. […] Είναι τυχαίο άραγε ότι αυτές οι απόψεις υποστηρίζονται μόνο από μη γλωσσολόγους;;; Δεν έχουν γνώση του αντικειμένου, άρα είναι λογικό να υποστηρίζουν αυτά τα πράγματα. Προσπαθείτε να διδάξετε γεωμετρία σε κάποιον που μόλις ξέρει να μετράει τα δάχτυλά του. Τι πιθανότητες υπάρχουν να έχετε αποτέλεσμα;;; Ελάχιστες. Είναι τυχαίο, πιστεύετε, ότι οι συνομιλητές σας ασχολούνται με αυτό το τμήμα της επιστήμης της γλωσσολογίας και όχι π.χ. με τις ομοιότητες ανάμεσα στην κυπριακή και την ποντιακή διάλεκτο;;;; Το θέμα έχει προφανώς άλλες προεκτάσεις και κατά συνέπεια, τουλάχιστον, ματαιοπονείτε. […]

»Η συζήτηση που κάνετε έχει το ίδιο νόημα με μία στην οποία θα προσπαθούσατε να πείσετε τον κύριο Τάκη Τσουκαλά ότι ο Ολυμπιακός δεν είναι η καλύτερη ομάδα. Το συμπέρασμα για τον κύριο Τσουκαλά υπάρχει ήδη. Ξέρει ποια είναι η καλύτερη ομάδα. Είναι σίγουρος γι’ αυτό. Μένει μόνο να βρει τα στοιχεία που το επιβεβαιώνουν. Και τα στοιχεία που δεν συμφωνούν με αυτό, είτε είναι λάθος είτε δεν ερμηνεύονται σωστά. Άρα, η προσπάθειά σας να αποδείξετε γλωσσολογικές αλήθειες εδώ δεν έχει νόημα. Αν τους ενδιέφερε η επιστήμη σας, θα γινόντουσαν και αυτοί γλωσσολόγοι. Η πατρίδα μας τους ενδιαφέρει».

Δημοσίευσα ένα κείμενο όπου έκανα λόγο για τις ινδοευρωπαϊκές γλώσσες και σε ένα σημείο ανέφερα ως παραδείγματα τέτοιων γλωσσών την αλβανική και την αρχαία ινδική. Ο λόγος για την επιλογή των συγκεκριμένων παραδειγμάτων ήταν διττός: Αφενός, ήθελα να αναφέρω μια σύγχρονη και μια αρχαία ινδοευρωπαϊκή γλώσσα. Αφετέρου, και με δεδομένο ότι στο συγκεκριμένο σημείο του κειμένου έγραφα ότι οι «ελληνοκεντρικοί» αρνούνται την ινδοευρωπαϊκή θεωρία για ιδεολογικούς λόγους, επίτηδες επέλεξα το παράδειγμα της αλβανικής γλώσσας. Είναι πιο πιθανό να ενοχληθεί ένας εθνικιστής από τη «συνύπαρξη» της ελληνικής και της αλβανικής στο πλαίσιο της ινδοευρωπαϊκής γλωσσικής οικογένειας παρά λ.χ. από τη «συνύπαρξη» της ελληνικής και της ιταλικής. Η αναφορά μου δηλαδή στα ιδεολογικά κίνητρα των «ελληνοκεντρικών» με οδήγησε στο να αναφέρω το παράδειγμα της αλβανικής γλώσσας. Και ο lion king έγραψε:

«Βάζεις την αλβανική γλώσσα ανάμεσα στην ελληνική και την ινδική. Αυτό δεν είναι μόνο αντιεπιστημονικό (τι θα μας πεις δηλαδή για την αλβανική γλώσσα; ) αλλά και αστείο. Άσε την ποιότητα, την παραβλέπω, αλλά υπάρχουν και κάτι χιλιάαααααααδες χρόνια διαφορά ύπαρξης».

Το χωρίο αυτό αντικατοπτρίζει δύο βασικά χαρακτηριστικά ενός «ελληνοκεντρικού». Το πρώτο είναι η έλλειψη επιστημονικής σκέψης ή μεθόδου. Το δεύτερο είναι ο ιδεολογικός φανατισμός. Δεν έβαλα καμία γλώσσα «ανάμεσα» σε δύο άλλες, απλώς ανέφερα παραδείγματα ινδοευρωπαϊκών γλωσσών. Δεν έγραψα τίποτε που δεν στέκει. Επίσης, ρωτάει ο lion king: «Τι θα μας πεις δηλαδή για την αλβανική γλώσσα;». Μα, ότι ανήκει στην ινδοευρωπαϊκή οικογένεια, αυτό ήθελα να πω και αυτό είπα. Και δεν αποτελεί καν προσωπική άποψη. Ακόμη, γράφει ο lion king: «Άσε την ποιότητα, την παραβλέπω, αλλά υπάρχουν και κάτι χιλιάαααααααδες χρόνια διαφορά ύπαρξης». Δεν ξέρω πώς εννοεί την «ποιότητα» ο lion king. Αν εννοεί ότι η ελληνική είναι καλλιεργημένη γλώσσα και ότι σε αυτήν έχουν γραφτεί σπουδαία κείμενα, το αναμφισβήτητο αυτό γεγονός δεν αναιρεί τη γλωσσική συγγένεια μεταξύ ελληνικής και αλβανικής. Στη συνέχεια γράφει ο lion king ότι μεταξύ αφενός της αλβανικής και αφετέρου της ελληνικής (και της ινδικής) «υπάρχουν και κάτι χιλιάαααααααδες χρόνια διαφορά ύπαρξης». Πράγματι, οι πρώτες γραπτές μαρτυρίες της αλβανικής είναι πολύ μεταγενέστερες (τοποθετούνται χρονικά στον 15ο αι. μ.Χ.). Ωστόσο, ακόμη και αν μια γλώσσα δεν έχει καμία γραπτή μαρτυρία, ακόμη και αν δεν έχει καν αποτυπωθεί με γραπτά σύμβολα, μπορεί κάλλιστα να ανήκει στην ίδια γλωσσική οικογένεια με μια άλλη γλώσσα που χαρακτηρίζεται από πλούσια και μακραίωνη γραμματεία. Η παχυλή άγνοια και ο εθνικιστικός φανατισμός όμως εμποδίζουν κάποιον να κάνει τέτοιες λεπτές διακρίσεις. Να πώς σκέφτεται ένα θύμα της παραπληροφόρησης των εκδοτών του γνωστού ακραίου χώρου: Διαβάζει ή ακούει κάτι για την αλβανική γλώσσα και αφρίζει. Λες και έγραψα κάτι που δεν στέκει ή είναι καθαρά υποκειμενικό. Όποιος ανοίξει ένα βιβλίο ιστορικής γλωσσολογίας θα διαπιστώσει ότι η ελληνική και η αλβανική ανήκουν στην ίδια οικογένεια γλωσσών. Αυτός λοιπόν είναι ο μέσος αναγνώστης παραεπιστημονικών και παραγλωσσολογικών βιβλίων, τόσο πολύ τον έχουν φανατίσει και έτσι τον έχουν εκπαιδεύσει μερικοί. Πρόκειται για έναν ημιμαθή και φανατικό. Και με τους χαρακτηρισμούς αυτούς δεν υψώνω τους τόνους, αλλά περιγράφω απλώς μια πραγματικότητα.

[*] Παπαναστασίου Γ. 2006: «Απ’ τα χώματα βγαλμένοι: ένας αρχαίος σύγχρονος μύθος». Φιλόλογος, 125, 433-441.

[**] [Από το βιβλίο του Δημήτρη Ευαγγελίδη «Μή συμβατικές» Θεωρίες: Οἱ κερδοσκόποι τοῦ «Ἑλληνισμοῦ» καί ὁ φενακισμός τῶν ἀφελῶν (Θεσσαλονίκη 2007:Κυρομάνος), σελίδες 82-83]

Σχετικοί σύνδεσμοι:
1) «Απ’ τα χώματα βγαλμένοι: ένας αρχαίος σύγχρονος μύθος»

2) «σχόλια για τους «ελληνοκεντρικούς» του διαδικτύου»

3) «το σύνδρομο του Βασιλάκη»

ΑΛΛΟΙ ΣΥΝΔΕΣΜΟΙ

Άρδην τ. 52

Άρδην τ. 53

Advertisements

4 Σχόλια “lion king”

  1. periglwssio Says:

    O lion king έγραψε:

    «Τα αρχαία ινδικά ονομάζονται σανσκριτικά (ή μιλάμε επιστημονικά, με όρους, ή όχι…)».

    Και οι δύο όροι, αρχαία ινδική και σανσκριτική, χρησιμοποιούνται και είναι επιστημονικοί. Απλώς η σανσκριτική αντιπροσωπεύει κυρίως την κλασική περίοδο (800-400 π.Χ.) της αρχαίας ινδικής και όχι όλη την αρχαία περίοδο της γλώσσας αυτής. Yπάρχει και η βεδική (περίπου 1200-800 π.Χ.). Αλλά, ακόμη και αν οι δύο αυτοί όροι ταυτίζονταν, δεν θα προέκυπτε το συμπέρασμα ότι ο πρώτος δεν είναι επιστημονικός. Και βέβαια χρησιμοποιείται στη βιβλιογραφία ο όρος αρχαία ινδική. Ο Γ. Μπαμπινιώτης άλλωστε στη Συνοπτική Ιστορία της ελληνικής γλώσσας, με εισαγωγή στην Ιστορικοσυγκριτική Γλωσσολογία (Αθήνα 1985:37) κάνει λόγο ακριβώς για την αρχαία ινδική, τμήμα της οποίας είναι η σανσκριτική. Η αρχαία ινδική δηλαδή αντιπροσωπεύει έναν γενικότερο όρο που καλύπτει και την προκλασική και την κλασική περίοδο της αρχαίας ινδικής, αλλά και διάφορες διαλέκτους, όπως ο γενικός όρος αρχαία ελληνική μπορεί να δηλώνει μια χρονική περίοδο ευρύτερη από την κλασική, αλλά και μια ποικιλία διαλέκτων (αρχαία ελληνική είναι όχι μόνο η αττική διάλεκτος, αυτή δηλαδή που έπαιξε τον σπουδαιότερο ρόλο στην εξέλιξη της ελληνικής γλώσσας, αλλά και η δωρική, π.χ.). Αυτή την πρακτική εφαρμόζει και η Encyclopedia of Indo-European culture των J.P. Mallory και D.Q. Adams (London & Chicago: Fitzroy Dearborn Publishers, 1997). Στο δικό μου κείμενο μάλιστα, που ήταν ένα απλό εκλαϊκευμένο άρθρο, είχα έναν ακόμη λόγο να κάνω χρήση του όρου αρχαία ινδική: πρόκειται για σαφέστερο, για πιο κατανοητό όρο στον πολύ κόσμο από τον όρο σανσκριτική. Όλοι έχουν ακούσει για Ινδία, επομένως στον καθένα είναι οικείο το παράγωγο επίθετο ινδική. Απεναντίας, το σανσκριτική μπορεί να δυσκόλευε τον αναγνώστη. Και επιπλέον, αφού δεν έκανα αναφορά ειδικά στην κλασική περίοδο της ινδικής αλλά στο σύνολό της, επέλεξα τον όρο αρχαία ινδική και όχι σανσκριτική.

  2. periglwssio Says:

    Ο lion king σε σχόλιό του με «διόρθωσε» ισχυριζόμενος ότι ο σανσκριτικός τύπος που αντιστοιχεί στο ελληνικό (ο) πατήρ σύμφωνα με την ινδοευρωπαϊκή θεωρία είναι pita και όχι pitar, όπως είχα αναφέρει εγώ στο κείμενό μου. Ως προς τους τύπους pitar και pita, ας ξεκαθαρίσουμε εξαρχής ότι υπάρχουν και οι δύο. Ο Γ. Μπαμπινιώτης, για παράδειγμα, χρησιμοποιεί τον τύπο pita (με το σημάδι της μακρότητας πάνω από το a και τόνο), αλλά και τον pitar (βλέπε εδώ και εδώ αντίστοιχα). Ο Η. Frisk, ο P. Chantraine και ο J. Pokorny στα λεξικά τους (βλέπε αναλυτικά βιβλιογραφικά στοιχεία εδώ), καθώς και οι J.P. Mallory και D.Q. Adams στο Encyclopedia of Indo-European culture (London & Chicago: Fitzroy Dearborn Publishers, 1997) δίνουν τον τύπο pitar. Ο τύπος pitar (με r) μπορεί να δικαιολογηθεί ως αντίστοιχος με τους λοιπούς συγγενείς τύπους (όπως το pater της λατινικής), που περιλαμβάνουν όλοι r. Ο τύπος pita (χωρίς το r) μπορεί να δικαιολογηθεί ως τύπος της ονομαστικής (οι πτώσεις είναι συνολικά οκτώ στη σανσκριτική). Η οριζόντια γραμμή πάνω από το a δηλώνει ότι πρόκειται για μακρό. Τέλος, ο τόνος συνιστά συμμόρφωση με παλαιότερα δεδομένα, αφού στη βεδική (περίπου 1200-800 π.Χ.) δηλωνόταν, σε αντίθεση με την κλασική σανσκριτική (800-400 π.Χ.) [*]. Αν ο ο συνομιλητής μου ενδιαφερόταν για την αλήθεια και όχι για δημιουργία εντυπώσεων, θα αναρωτιόταν αν πράγματι υπάρχουν δύο παράλληλοι αρχαίοι ινδικοί τύποι, pita και pitar. Έτσι συμπεριφέρονται συνήθως οι «αρχαιολάτρες», «ελληνοκεντρικοί» κτλ. του διαδικτύου.

    [*] Αξιοσημείωτη είναι η σχετική παρατήρηση του φίλου Αλέξανδρου Φατσή:

    «Καλά όλα αυτά, αλλά μήπως μπορούν να καταλάβουν αυτοί οι άνθρωποι κάτι που δεν συμφωνεί με την πολιτική τους ατζέντα;;;».

  3. periglwssio Says:

    Για να αποδείξουν ότι οι Έλληνες είναι αυτόχθονες και αμιγείς, άρα ότι δεν ισχύει η ινδοευρωπαϊκή θεωρία, οι διάφοροι «ελληνοκεντρικοί» είτε παραποιούν το περιεχόμενο αρχαιοελληνικών κειμένων είτε αποσιωπούν αρχαία κείμενα των οποίων το περιεχόμενο έρχεται σε αντίθεση με την ιδεολογία τους. Θα αναφέρω ένα συγκεκριμένο παράδειγμα. Σε βιβλίο γνωστού δικηγόρου παρατίθεται άρθρο γραμμένο από μαθητή λυκείου στα μέσα της δεκαετίας του ’90, με το οποίο επιχειρείται η αναίρεση της ινδοευρωπαϊκής θεωρίας. Ο συντάκτης του μεταξύ άλλων παραπέμπει σε χωρίο από το πρώτο βιβλίο του Ηροδότου (1, 57-58), όπου γίνεται λόγος για τους Πελασγούς, αρχαίο φύλο που είχε εγκατασταθεί στον ελλαδικό χώρο και τελικά αφομοιώθηκε από το ισχυρότερο ελληνικό. Ο Ηρόδοτος στο κείμενό του παραθέτει τη ρητή μαρτυρία ότι οι Πελασγοί ήταν ξενόγλωσσο έθνος και εξηγεί πώς οι Έλληνες κυριάρχησαν στον ελλαδικό χώρο, με αποτέλεσμα να τους απορροφήσουν. Παραθέτω στο σημείο αυτό τη νεοελληνική μετάφραση του ηροδότειου κειμένου (Ηρόδοτος, βιβλίον πρώτον, μετάφραση φιλολογικής ομάδας Κάκτου, Αθήνα 1994, σελίδες 97-99):

    «για τη γλώσσα των Πελασγών δεν μπορώ να μιλήσω με σιγουριά, αλλά το ότι δεν ήταν Ελληνική μπορεί να το συμπεράνει κανείς πρώτα από τη γλώσσα ενός μέρους της φυλής των Πελασγών, που ζει τώρα στην πόλη Κρότωνα […] από τη γλώσσα των Πελασγών που έχτισαν την Πλακία και τη Σκυλάκη του Ελλήσποντου […]. Αν όμως πρέπει να συμπεράνουμε απ’ αυτά, οι Πελασγοί θα μιλούν βάρβαρη γλώσσα. Αν λοιπόν όλοι οι Πελασγοί είχαν αυτή τη γλώσσα, το Αττικό έθνος, που ήταν Πελασγικό, όταν μεταβλήθηκε σε Ελληνικό, έμαθε και την Ελληνική γλώσσα […]. Εγώ πιστεύω ότι οι Ελληνικοί λαοί μιλούσαν πάντα την ίδια γλώσσα, αλλά αποδυναμώθηκαν μετά τον χωρισμό τους από τους Πελασγούς, και, ξεκινώντας αρχικά από ένα μικρό πυρήνα, έφτασαν στους τεράστιους αριθμούς που αντιπροσωπεύουν τώρα με την ενσωμάτωση διαφόρων ξένων εθνών, ανάμεσα στα οποία ήταν και οι ίδιοι οι Πελασγοί. Δεν πιστεύω ότι οι Πελασγοί, ένας βαρβαρικός λαός, έγινε ποτέ πολυάριθμος ή ισχυρός».

    Αυτά σύμφωνα με τον Ηρόδοτο. Απεναντίας, ο μαθητής που προανέφερα παραπέμπει στο συγκεκριμένο χωρίο του Ηροδότου και κάνει λόγο παραπλανητικά για απλή μετονομασία των Πελασγών σε Έλληνες. Παραφράζοντας το κείμενο του αρχαίου ιστορικού, αναφέρει ότι σύμφωνα με αυτό «οι κάτοικοι της Αττικής ενώ ήσαν Πελασγοί άλλαξαν και έγιναν Έλληνες»… Επίτηδες δεν μας λέει τι ακριβώς άλλαξαν και, πονηρά σκεπτόμενος, αφήνει να εννοηθεί ότι σύμφωνα με τον Ηρόδοτο οι Αθηναίοι άλλαξαν απλώς ονομασία. Ο αρχαίος ιστορικός βεβαίως δεν γράφει ότι οι Αθηναίοι μετονομάστηκαν απλώς σε Έλληνες, αλλά ότι έμαθαν κάποτε την ελληνική γλώσσα! Ο άλλος, παραπληροφορώντας τους αναγνώστες του δικού του κειμένου, συμπεραίνει με βάση δήθεν το χωρίο του Ηροδότου ότι οι Έλληνες αποτελούν απογόνους των αρχαίων Πελασγών, οι οποίοι απλώς κάποτε μετονομάστηκαν σε Έλληνες. Τον ίδιο αβάσιμο ισχυρισμό διατυπώνει και ο φιλόλογος Απόστολος Τζαφερόπουλος (εφημερίδα Ελληνική Αγωγή, φύλλο Ιανουαρίου 1999): «οι Πρωτοέλληνες (Πελασγοί) είναι λαός προϊστορικός και οι νεοέλληνες αποτελούν τη συνέχεια εκείνων». (Στο αποκαλυπτικό αυτό άρθρο του μάλιστα ο συγκεκριμένος φιλόλογος κάνει λόγο και για την «τεράστια υπεροχή του αίματος της ελληνικής φυλής»…) Όπως φαίνεται καθαρά από τη μετάφραση και όχι την παράφραση ή την παρερμηνεία του αρχαίου κειμένου, ο Ηρόδοτος κάνει σαφή διάκριση των Πελασγών από τους Έλληνες και δηλώνει ότι οι Πελασγοί ήταν ξενόγλωσσο φύλο που κάποτε απορροφήθηκε από το κυρίαρχο ελληνικό.

    Ο lion king, χαρακτηριστικό παράδειγμα θύματος του «αρχαιολατρικού ανορθολογισμού», δεν μπορούσε να αντιτάξει τίποτε σε αυτά τα αδιάσειστα στοιχεία. Όταν του επισημαίναμε ότι οι ομοϊδεάτες του διαστρεβλώνουν τα αρχαία χωρία και έτσι υποτάσσουν την επιστήμη στην ιδεολογία τους, αυτός απαντούσε μονίμως με χαρακτηριστικό υφάκι και υπονοούμενα κάπως έτσι: «Άλλοι διαστρεβλώνουν τα αρχαία κείμενα»… Το ιστολόγιο JUNGLE-Report έχει δημοσιεύσει τρία κείμενα που δεν αφήνουν την παραμικρή αμφιβολία ότι οι ομοϊδεάτες του lion king είναι παραχαράκτες των αρχαίων κειμένων και διαστρεβλωτές της αλήθειας: α) Άδωνις Γεωργιάδης : Ο Παραχαράκτης· β) Η απάντηση του ΆδωνΗ στο JUNGLE-Report για το θέμα του Ισοκράτη· γ) Η 2η απάντηση του Άδωνη Γεωργιάδη στο JUNGLE-Report για το θέμα του Ισοκράτη. Με λίγα λόγια, ο ομοϊδεάτης του lion king Άδωνης Γεωργιάδης παρουσιάζει τον Ισοκράτη να ισχυρίζεται ότι οι Έλληνες είναι αυτόχθονες, ενώ ο αρχαίος ρήτορας κάνει λόγο για τους Αθηναίους σε αντιδιαστολή με τους λοιπούς Έλληνες, όχι για τους Έλληνες συνολικά σε αντιδιαστολή με τους βαρβάρους. Αξίζει να διαβάσει κανείς και τα τρία άρθρα, είναι αποκαλυπτικά και απολαυστικά… Να λοιπόν ποιοι παραποιούν τα αρχαία κείμενα και, απεναντίας, ποιοι λένε την αλήθεια.

  4. periglwssio Says:

    Πριν από χρόνια, σε μια διαδικτυακή συζήτηση, κάποιος στην προσπάθειά του να αμφισβητήσει τη φοινικική προέλευση του ελληνικού αλφαβήτου και, ειδικότερα, του αρχαίου ἄλφα από το σημιτικό `aleph, έγραψε ότι «αυτοί λενε `aleph, ενώ εμείς άλφα». Εγώ του απάντησα ότι εμείς το λέμε άλφα γιατί η ελληνική ανήκει στις γλώσσες που έχουν ως κυρίαρχο στοιχείο τις «ανοικτές» συλλαβές, δηλαδή τις συλλαβές που λήγουν σε φωνήεν. Εν συνεχεία, μου επιτέθηκε φραστικά κάποιος άλλος υποστηρίζοντας με έμφαση ότι η νέα (και όχι η αρχαία) ελληνική έχει ως κυρίαρχο στοιχείο τις «ανοικτές» συλλαβές. Ανέφερε μάλιστα παραδείγματα αρχαίων λέξεων που έληγαν σε ς (όπως ίρις), σε ν (όπως Σόλων) και σε ρ (όπως Αγήνωρ). Και συμπλήρωσε: «Κανένα πρόβλημα δεν θα είχαν (ενν. οι αρχαίοι Έλληνες) με το `aleph. Κανένα». (Μου αρέσει που έγραψε δύο φορές τη λέξη κανένα για δημιουργία ύφους…) Του απάντησα ότι και η νέα και η αρχαία έχουν ως κυρίαρχο στοιχείο τις «ανοικτές» συλλαβές. Προσέθεσα ότι, παρά τα αρχαιοελληνικά ονόματα που έληγαν σε ς, ν ή ρ, και πάλι κυρίαρχες ήταν οι ανοικτές συλλαβές. Οι ανοικτές συλλαβές κυριαρχούσαν, υπερτερούσαν ή υπερίσχυαν, μολονότι υπήρχαν και κλειστές συλλαβές στην αρχαία. Ομοίως και στη νέα. Αυτό που έγραψε στο τέλος («Κανένα πρόβλημα δεν θα είχαν (ενν. οι αρχαίοι Έλληνες) με το aleph. Κανένα.») το σχολίασα ως εξής: Δεν μπορώ να αφήσω χωρίς σχολιασμό αυτή τη θέση, ότι οι αρχαίοι δεν θα είχαν κανένα πρόβλημα με το aleph. Οι ληκτικοί συμφωνικοί φθόγγοι στην αρχαία ελληνική είναι το [n], το [r] και το [s]. Και γράφω «συμφωνικοί φθόγγοι» και όχι «σύμφωνα», για να καλύψω τις περιπτώσεις όπου η λέξη λήγει σε ξ (κ + σ) ή ψ (π + σ). Aυτά είναι «διπλά» σύμφωνα, με δεύτερο συμφωνικό φθόγγο και πάλι το [s]. Με βάση τα δεδομένα της αρχαίας ελληνικής, και βέβαια θα υπήρχε πρόβλημα με το aleph και με κάμποσα άλλα, που δεν λήγουν στα επιτρεπτά σύμφωνα. Στο τέλος, παρέθεσα δύο χωρία από ξενόγλωσσες μελέτες, τα οποία επιβεβαίωναν τη θέση μου. Τα παραθέτω και εδώ (δική μου η έμφαση με τα έντονα γράμματα) [*].

    [*]

    “Thus, nearly all these names end with a consonant, while their Greek equivalents (alpha, beta, gamma, and so forth) end with a vowel. This difference has been explained in two ways. Some scholars have suggested that the Greek forms were taken from an Aramaic source, the Aramaic language having preference for the emphatic form which ends in a vowel and drops the vowel of the preceding syllable. Others consider the terminal vocalization of the Greek letters as being more in agreement with Greek speech”.
    Diringer David, The alphabet. A key to the history of mankind (3η έκδοση, Λονδίνο 1968, σελ. 167).

    “As Theodor Noldeke has pointed out, the a ending of the Greek names alpha, beta, etc., should not be derived from Aramaic since it can be best explained as a Greek addition resulting from the aversion [= αποστροφή, απέχθεια, αντιπάθεια] of the Greek language to final consonants (with the exception of n, r, and s)”.
    Gelb I. J., A study of writing (2η έκδοση, Σικάγο 1963, σελ. 176).


Τα σχόλια είναι απενεργοποιημένα.